برچسب: اردوغان

دولکیه از پرونده غزه برای ترمیم وجهه خود در میان افکار عمومی عرب و اسلامی و برای بهبود موقعیتش در رقابت با ایران بر سر نفوذ در منطقه استفاده می‌کند. همچنین این را فرصتی می‌بیند برای اثبات شایستگی خود نزد واشنگتن به‌عنوان بازیگری «منضبط» که می‌تواند میان منافع آمریکا و اعراب توازن برقرار کند. اسرائیل این راهبرد را «دارای چهره‌ای دوگانه» می‌بیند؛ زیرا ترکیه در حالی‌که خود را شریک آمریکا در تحقق صلح معرفی می‌کند، در عین حال در گفتمان داخلی خود به‌شدت به اسرائیل حمله می‌کند و همچنان به‌صورت سیاسی و رسانه‌ای از حماس حمایت می‌نماید.

ترامپ ۲.۰ برای ترکیه بیشتر منفعت داشته تا ضرر، اما تداوم این دستاورد نه تنها به همگرایی منافع، بلکه به ثبات ترامپ و توانایی اردوغان در مدیریت این شراکت پیچیده وابسته است. برای اردوغان، جاده ترامپ ممکن است افق‌های ژئوپلیتیکی جدیدی را باز کند، اما حفظ این روند بیشتر از تلاش‌های مشترک، به توانایی آنکارا در سوار شدن بر جریان‌های غیرقابل پیش‌بینی سیاست خارجی ترامپ بستگی دارد.

رئیس‌جمهور ترکیه رجب طیب اردوغان روز پنجشنبه با رئیس‌جمهور آمریکا دونالد ترامپ در کاخ سفید دیدار کرد؛ سفری که نخستین حضور اردوغان در واشنگتن پس از شش سال به شمار می‌آید. این دیدار در حالی انجام شد که چندین موضوع کلیدی در روابط دوجانبه همچنان حل‌نشده باقی مانده‌اند، از جمله بن‌بست طولانی‌مدت در مذاکرات فروش جنگنده‌های F-35 به آنکارا، تحریم‌های آمریکا علیه ترکیه، و درخواست ترامپ از کشورهای عضو ناتو از جمله ترکیه برای توقف خرید نفت از روسیه.

ترکیه اخیراً سرمایه‌گذاری در بخش قابلیت‌های موشکی و پدافند هوایی خود را افزایش داده و اوایل امسال از سامانه‌های جدید موشک بالستیک و کروز رونمایی کرده است .اردوغان همچنین یک مرکز تحقیقاتی ۱.۵ میلیارد دلاری برای شرکت پیمانکار دفاعی آسلسان افتتاح کرد که رادار، جنگ الکترونیک و سیستم‌های دفاع هوایی را با نام تجاری «گنبد فولادی» توسعه می‌دهد. این موارد شامل سیستم دفاع هوایی سیپر (SİPER) نیز می‌شود که قادر به درگیری با اهداف در برد ۱۵۰ کیلومتری است.نکته جالب این است که در روز حمله به قطر، شرکت آسلسان قرارداد جدیدی به ارزش ۱.۹ میلیارد دلار با دولت ترکیه برای تولید و تحویل سامانه‌های دفاع هوایی بین سال‌های ۲۰۲۷ تا ۲۰۳۱ امضا کرد .همچنین ترکیه ماه گذشته ساخت پناهگاه‌های ضد بمب را در تمام ۸۱ استان خود آغاز کرد. با این حال، چالش‌ها همچنان باقی هستند.

نجم‌الدین چالشکان، نماینده حزب سعادت ترکیه در نطقی در صحن پارلمان که بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌ها داشته، با انتقاد از سیاست‌های دوگانه دولت این کشور، خطاب به نمایندگان حزب حاکم عدالت و توسعه گفت که حمایت آن‌ها از غزه صرفاً زبانی و نمایشی است، در حالی‌ که تجارت و همکاری با اسرائیل همچنان ادامه دارد.

انسانیت در غزه مرده است و از همه می خواهم که در این خصوص موضع اتخاذ کنند. آنچه در غزه رخ داد کافی است در غیر این صورت ننگ آن تنها به نتانیاهو محدود نخواهد بود و به همه خواهد رسید.

نخستین چالش جدی ترکیه و اسرائیل در سوریه شکل گرفت که تل‌آویو با استقرار پایگاه‌ها، رادارها و سامانه‌های دفاعی ترکیه در جنوب سوریه مخالفت کرد. دولت آمریکا، که نگران احتمال درگیری بود، دو طرف را به گفت‌وگو فراخواند. این رایزنی‌ها در نهایت به ایجاد خط ارتباطی فوری (Hotline) میان آنکارا و تل‌آویو در آوریل امسال انجامید.

دفاع ایران علیه حملات اسراییل حق مشروع تهران است. نتانیاهو نمی‌خواد توافق هسته‌ای بین ایران و کشورهای دیگر شکل بگیرد. نتانیاهو ثابت کرده که بزرگترین مانع بزرگترین مانع برای برقراری صلح و ثبات در منطقه است.

دفاع ایران در برابر اقدامات متجاوزانه و تروریسم دولتی کاملا طبیعی، مشروع و یک حق قانونی است.

«تداوم قدرت از طریق حکومت پیوسته حزب عدالت و توسعه به رهبری اردوغان - فارغ از پیامدهای آن در عرصه سیاست داخلی - در عرصه قدرت سیاسی و روابط بین‌الملل مزایای آشکاری به همراه داشته است. نظام بین‌المللی در حال تغییر، به‌نفع قدرت‌های میان‌رده رقم خورده، و آنکارا نیز به‌خوبی از فرصت‌های پیش‌آمده بهره برده است.»

تعیین دقیق لحظه‌ای که رجب طیب اردوغان از اعتمادبه‌نفس یک سیاستمدار موفق به غرور بیش‌از‌حد رسید، کار آسانی نیست. شاید نقطهٔ عطف، پاییز ۲۰۱۱ و پس از آغاز قیام‌های عربی بود؛ زمانی که اردوغان به مصر سفر کرد و در قاهره با انبوه جمعیتی روبه‌رو شد که برای استقبال از او گرد آمده بودند. در سنت سیاسی ترکیه، که جایگزینی جمهوری به‌جای امپراتوری عثمانی غالباً به‌عنوان یک تراژدی تاریخی دیده می‌شود، بعید است که اردوغان اهمیت نمادین آن لحظه را نادیده گرفته باشد.

رئیس‌جمهور اردوغان تسلیم خواسته‌های قوی فزاینده‌ای که خواستار آزادی اکرم اوغلو هستند، نخواهد شد و در این صورت ممکن است خود را با دو گزینه روبرو ببیند: اول، ادامه بازداشت و محاکمه وی و به تعویق انداختن طرح خود برای برگزاری انتخابات زودهنگام ریاست‌جمهوری برای کسب زمان. دوم، ادامه اعتراضات و گسترش آنها و سوق دادن کشور به سمت هرج و مرج، و شاید دادن بهانه به ارتش برای کودتای نظامی و به دست گرفتن قدرت، مشابه آنچه که چهار بار در گذشته رخ داده است.

اهمیت استراتژیک تأمین امنیت منابع انرژی و مسیر‌های تجاری، ترکیه را به رقابت مستقیم با بازیگران منطقه سوق داده و نیروی دریایی این بازیگر را به عنوان ابزار کلیدی مانور‌های ژئوپلیتیکی برجسته کرده است. در آستانه انتخابات ریاست جمهوری در ماه مه ۲۰۲۳، کشتی آندولو تی سی جی که رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه آن را اولین کشتی سو سی‌ ای وی جهان نامید و نه تنها در بنادر ترکیه پهلو انداخت، بلکه به نماد اردوغان و کمپین انتخاباتی حزب عدالت و توسعه تبدیل شد.

مهم ترین تحول برای سیاست خارجی ترکیه بدون شک سقوط بشار اسد بوده است. آنکارا از سال ۲۰۱۱ از اپوزیسیون سوریه حمایت و میزبان آنها بود و حالا با روی کار آمدن احمد الشرع در سوریه، خواستار یک دولت فراگیر و قانون اساسی جدید شده است. آنکارا برای اولین بار پس از سال ها امیدوار به برقراری صلح و ثبات در کشور همسایه سوریه است و یکی از کشورهای تاثیرگذار در سرنوشت سوریه از سوی جامعه بین المللی شناخته می شود.

وضعیت سوریه می‌تواند پیامد‌هایی در دو محور خاورمیانه و قفقاز بر روابط ایران و ترکیه داشته باشد که طبیعتا می‌تواند روابط دوجانبه را که در اوایل بحران سوریه در سال ۲۰۱۱ به رغم اختلاف‌نظر‌ها حفظ شده بود تحت‌تاثیر قرار دهد.