برچسب: تنگه هرمز

مشکل این است که اهدافِ دوطرف با یکدیگر قابل‌جمع نیستند. آمریکا می‌خواهد فشار اقتصادی را حفظ کند، بدون اینکه هزینۀ نظامی‌اش از کنترل خارج شود. ایران می‌خواهد همین فشار اقتصادی را به نقطه‌ای برساند که ادامۀ آن برای آمریکا و متحدانش مقرون‌به‌صرفه نباشد. بنابراین هر اقدامی که از نگاه واشنگتن، «مدیریت بحران» محسوب می‌شود، ممکن است از نگاه تهران، تلاش برای تثبیتِ شکستِ ایران تلقی شود.

به نظر می‌رسد که ایران و ایالات متحده در حال برداشتن گام دیگری در نردبان تشدید تنش هستند. ایالات متحده بار دیگر نفتکش‌های ایرانی نزدیک خارک و جاسک را هدف قرار داده، اما برخلاف دو روز پیش، این بار به نظر نمی‌رسد که این حملات پاسخی به هرگونه حمله ایران به نیروهای دریایی ایالات متحده در منطقه باشد. بلکه به نظر می‌رسد که این حملات بخشی از کمپین فشار اقتصادی فزاینده علیه ایران باشد.

جمهوری اسلامی ایران اعلام کرده قصد دارد یک منطقه محدودشده تازه در اطراف تنگه هرمز ایجاد کند. این اقدام همزمان با گزارش‌هایی مبنی بر فشار بر صادرات نفت ایران اتفاق می‌افتد.محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران، گفته این منطقه در روزهای آینده اعلام خواهد شد. او گفت: «این منطقه از خط محاصره نیروی دریایی آمریکا آغاز خواهد شد و مناطقی از خلیج فارس را نیز شامل خواهد شد. هر کشتی که وارد این منطقه جدید شود، در فهرست تحریم‌های ایران قرار خواهد گرفت.»

تأثیرات جنگ ایران برای بیشتر آمریکایی‌ها آشکار است: قیمت بنزین هفته‌هاست بالای ۴ دلار باقی مانده، نرخ وام‌های مسکن به سمت ۷ درصد افزایش یافته و شرکت‌ها برای جبران هزینه‌های بی‌سابقه گازوئیل، هزینه‌های اضافی حمل‌ونقل دریافت می‌کنند.هنگامی که هر دو طرف شروع به آزمایش خطوط قرمز یکدیگر کنند، خطر اشتباه محاسباتی به طور قابل توجهی افزایش می‌یابد و ممکن است رویارویی از تشدید حساب‌شده فراتر رفته و به سمت جنگ تمام‌عیار سوق یابد.

هم‌زمان اخباری از تشدید درگیری‌ها در محدوده تنگه هرمز منتشر می‌شود، اما واکنش بازارهای داخلی به این تحولات نسبت به گذشته محدودتر شده است؛ گویی بازارها در این مقطع، حساسیت کمتری به اخبار سیاسی و نظامی نشان می‌دهند و بیشتر تحت تأثیر متغیرهای بنیادی، نرخ ارز و جریان نقدینگی قرار دارند.

به نظر می رسد در صورت اعزام ناو از سمت کره جنوبی به خلیج فارس، ایران عملیات تقابلی شدیدی را آغاز خواهد کرد، چرا که این مساله می تواند سبب به هم خوردن تعادل جبهه ها و باز شدن دروازه ورود کشورهای خارجی به خلیج فارس و کمک به آمریکا می شود و این اصلا برای ایران خوب نیست.

دفتر نخست‌وزیری انگلیس با صدور بیانیه‌ای که نسخه‌ای از آن در اختبار خبرنگاران قرار گرفت اعلام کرد که برنهام و مکرون در این دیدار درباره وضعیت غرب آسیا و ضرورت کاهش تنش‌ها در تنگه هرمز گفت‌و‌گو کردند.

یکی از احتمالاتی که ممکن است در روزهای آتی به وقوع بپیوندد، ازسرگیری جنگ ایران و آمریکا است. در مورد چگونگی این جنگ احتمالی چند و چون و بحث، فراوان است. اینکه این جنگ چگونه پیش خواهد رفت، مساله ای است که باید به آن پاسخ داد 

یک مقام آمریکایی اعلام کرد که نیروهای آمریکایی روز یکشنبه به دو فروند موشک‌انداز ایرانی در جزیره لارک ایران حمله کردند. این اولین حمله آمریکا به ایران از اواخر ماه جولای تاکنون بوده است. این مقام آمریکایی گفت: «تأیید می‌کنم که اوایل امروز نیروهای آمریکایی به دو فروند موشک‌انداز ایرانی در جزیره لارک حمله کردند. نیروهای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در حال آماده شدن برای پرتاب مین‌های دریایی به تنگه هرمز از طریق موشک مشاهده شدند.»

یک حساب کاربری در شبکه اجتماعی ایکس با انتشار تصاویری ماهواره‌ای مدعی شده است که یک عملیات مخفیانه برای لایروبی و بازگشایی کریدوری جدید در سمت عمانی تنگه هرمز انجام شده است؛ مسیری که گفته می‌شود امکان عبور نفتکش‌های بزرگ را بدون قرار گرفتن در خط دید ایران فراهم می‌کند.

«هرچه واشنگتن تلاش کند محاصره اقتصادی را فراگیرتر کند، به کشورهای بیشتری برای همکاری نیاز خواهد داشت و در نتیجه احتمالاً تهران نیز بر تعداد بیشتری از بازیگران فشار وارد خواهد کرد.واکنش ایران در حال حاضر ترکیبی از «سازگاری اقتصادی و بازدارندگی در برابر تشدید تنش» خواهد بود. ایران تلاش خواهد کرد «هرجا ممکن است مسیرهای جایگزین برای حفظ شریان‌های اقتصادی خود ایجاد کند و همزمان روشن سازد که تلاش برای خفه کردن کامل اقتصاد ایران، بدون هزینه برای منطقه نخواهد بود.»

محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران، روز یکشنبه وعده واکنش تلافی‌جویانه اقتصادی را مطرح کرد. رضایی در پستی در شبکه‌های اجتماعی نوشت: «اگر جنگ اقتصادی ادامه یابد، حتی یک قطره نفت، نه از طریق تنگه هرمز و نه از هیچ کجای خلیج فارس، صادر نخواهد شد... ایران مشارکت یا حمایت هر کشوری در جنگ اقتصادی آمریکا علیه مردم ایران را به عنوان یک اقدام جنگی تلقی خواهد کرد».

خطر واقعی بحران هرمز شوکی نیست که جهان متحمل شد، بلکه اعتماد بیش از حدی است که ممکن است ایجاد کند. بسته شدن مهم‌ترین گلوگاه نفتی جهان باید اقتصاد جهانی را به رکود می‌کشاند، و اینکه این اتفاق نیفتاده، بسیاری را به این نتیجه می‌رساند که خطرات امنیت انرژی دیگر اهمیتی ندارند.عکس این موضوع صادق است. ضربه‌گیرهایی که تاکنون اختلال را به حداقل رسانده‌اند، تنها تا مدتی دوام خواهند آورد و اگر جهان قرار است شوک‌های آینده را تحمل کند، باید این ضربه‌گیرها تقویت شوند. علاوه بر این، ترس از امنیت انرژی به تنهایی برای پیشبرد گذار به انرژی پاک کافی نخواهد بود. انجام این کار نیازمند تلاش و اراده هماهنگ است.

گلدمن ساکس هفت پروژه جایگزین را بررسی کرده که در صورت اجرای کامل، می‌توانند ظرفیت انتقال حدود ۱۴ میلیون بشکه نفت و محصولات نفتی در روز ایجاد کنند. هزینه اجرای این طرح‌ها بین ۳۰ تا ۴۸ میلیارد دلار برآورد شده است. یکی از مهم‌ترین پروژه‌ها، بازسازی و توسعه خطوط لوله‌ای است که عراق را به ترکیه، سوریه و اردن متصل می‌کند و می‌تواند روزانه دو میلیون بشکه به ظرفیت صادرات منطقه بیفزاید.

بسته شدن تنگه هرمز در پی آغاز جنگ ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران، جریان انتقال نفت جهانی را با شوک بزرگی مواجه کرده و این موضوع بر قیمت‌های جهانی تاثیر مستقیمی گذاشته است. با این همه، به نظر می‌رسد توانایی بازار برای یافتن راه‌هایی، ولو ناکافی، برای دور زدن انسداد این آبراهه حیاتی باعث شده که تا این لحظه قیمت‌های نفت به اندازه‌ای نجومی افزایش پیدا نکنند.