برگی از تاریخ

پیمایش و یادآوری وقایع مهم تاریخی متناسب با تاریخ روز در برگی از تاریخ پایگاه خبری صدانیوز

رابرت اوپنهایمر، جنایتکار یا قهرمان؟

برخی او را مقصر اصلی مرگ هزاران انسان بی‌گناه در جنگ جهانی دوم می‌دانند و برخی اختراع او را اجتناب‌ناپذیر و موثر در پایان جنگ جهانی دوم می‌دانند. آنچه اهمیت دارد این است که چه او را قهرمان بدانیم و چه جنایتکار، نقش او و اختراعش در تحول معادلات قدرت در دنیای کنونی انکار ناپذیر است.

علت العلل فروپاشی ابرقدرت شرق ، آن هم بدون شلیک حتی یک گلوله از...

حکومت شوروی برای روشنفکران و نویسندگان و روزنامه نگاران و هنرمندان هم احترام و هویت مستقلی قائل نبود؛ در قاموس کمونیست های حاکم بر مسکو، آنها ابزاری بودند برای تولید محتواهایی جهت تقویت حکومت و تطهیر و توجیه عملکردهای آن و اگر ذره ای پا از دایره ترسیم شده بیرون می گذاشتند با انواع سانسورها، فشارها، زندان ها و تبعیدها مواجه می شدند و یا چاره ای جز فرار از مرزهای آهنین شوروی نداشتند.

سرنوشت عجیب نخست وزیران شاه/ از اعدام به دست انقلابیون تا تبعید

ترسناک ترین رقیب محمدرضا شاه از میان نخست وزیرانش محمد مصدق بود. شاه مصدق را تهدیدی بزرگ می دانست و به همین دلیل، چند بار تلاش کرد او را از قدرت عزل کند اما مصدق طرفدارانی فعال داشت که هر بار به خیابان ها ریخته و از او حمایت می کردند. شاه نیز از قدرت مردمی او ترسیده و از تصمیمش عقب می نشست. سرانجام شاه با کمک کشورهای خارجی و ارتش علیه مصدق کودتا کرد و در 28 مرداد سال 1332 او را از قدرت کنار زد. مصدق بعد از محاکمه در دادگاه به قلعه احمد آباد تبعید شد و در همان جا از دنیا رفت.

10 خاطرۀ گفته نشده یا کمتر گفته شده از انقلاب 57

( برای این که نشان دهیم خلخالی در صدور حکم اعدام دقت ندارد) حکم اعدام خود خلخالی را در برگه‌ای نوشتیم و لای برگه‌های دیگر گذاشتیم و به وی دادیم و آن را هم امضا کرد! رفتیم و این حکم را به دکتر بهشتی نشان دادیم و گفتیم: ببینید که ایشان چگونه کیلویی عمل می‌کند تا جایی که حکم اعدام خودش را هم ندیده امضا کرده است. آیت‌الله بهشتی گفت: انقلاب ما اسلامی است و من تا زنده هستم ایشان را کنار می‌گذارم. لذا آقای خلخالی را پس از چندی بیرون انداخت.

سالروز قتل اولین رییس مجلس شورای ملی/ مرتضی قلی‌خان هدایت (صنیع‌الدوله) که بود و...

شهرت مرتضی قلی خان هدایت تنها به خاطر آن نبود که در اولین مجلس شورای ملی که دستاورد انقلاب مشروطه بود به ریاست آن رسید. او پسر دوم میرزا علی قلی خان هدایت (مخبرالدوله) بود و شگفتا که در چهارراه مخبرالدوله هم به قتل رسید.

کارنامه مبارزاتی خسرو گلسرخی و پیوندی که میان مارکسیسم و اسلام برقرار کرد

هرچند که منتقدین او نیز گلسرخی را آنگونه که باید شایسته شهرت و تبدیل شدن به نماد مبارزه نمی‌دانستند اما گلسرخی به سرعت به نماد مبارزاتی تبدیل می‌شود و در روزهای پیروزی انقلاب عکس او در راهپیمایی‌ها به دست گرفته می‎‌شود. دادگاه او یک‌بار دیگر از تلویزیون ایران پخش شد؛ از معدود دادگاه‌هایی که به‌عنوان سمبل یک فرد چپ که اسلام را دریافته اجازه انتشار پیدا کرد. پس از پیروزی انقلاب در سالگرد اعدام خسرو گلسرخی و کرامت دانشیان یعنی 29 بهمن 1357 باردیگر متن این دفاعیات و این دادگاه از رادیو و تلویزیون ملی پخش شد.

بازخوانی کارنامه انصاری‌‏ها از دستگاه سیاست خارجی قاجاریه تا پایان پهلوی

خاندان مسعودانصاری در دوره‌های مهمی چون جنگ هرات دوره محمدشاه و ناصرالدین‌شاه و همچنین جنگ جهانی اول و اعزام هیئت ایران به کنفرانس صلح ورسای تا برقراری روابط با دولت انقلابی شوروی و قرارداد مهم مؤدت میان ایران و شوروی سکاندار دستگاه سیاست خارجی ایران بودند و تعدادی از آنان نیز به‌عنوان سفیر و دیپلمات به ایران خدمت کردند.

بازخوانی ۸ محور سخنرانی رهبر فقید انقلاب در روزی که همه جریان ها در میدان...

محورهای اصلی نطق 12 بهمن اما به‌قدری صریح و شفاف است که نیاز به هیچ تفسیری ندارد ولی بازخوانی آن ضروری است. هرچند برای ایضاح بیشتر آن، مجموعه مواضع رهبر فقید طی 118 روز اقامت قبل از آن در دهکدۀ نوفل لوشاتو و 114 مصاحبه با رسانه‌های متعدد دنیا به کار می‌آید و همۀ اینها در درخشان‌ترین فصل قانون اساسی - فصل حقوق ملت- متبلور است که خوشبختانه در بازنگری سال 68 دست نخورد.

گاندی تجسم ایمان عملی به آینده بهتر بود

درباره گاندی که یکی از مهم‌ترین چهره‌های تاریخ قرن بیستم است، کتاب‌های بسیاری نوشته‌اند و چند عنوان از این کتاب‌ها نیز به فارسی ترجمه شده‌اند. در میان‌شان می‌شود به «گاندی» نوشته بیکهو پارخ، «زندگینامه مهاتما گاندی» از رجینالد رینالدز و «مهاتما گاندی» نوشته سوسمیتا آرپ اشاره کرد که همگی روایت‌هایی از زندگی پرحادثه گاندی و کوشش‌های او برای نجات هندی‌ها از سیطره استعمار است. همچنین باید از «مهاتما گاندی» نوشته رومان رولان فرانسوی نیز نام برد که مرحوم محمد قاضی، سال‌ها پیش آن را ترجمه کرد.

نابغه سیاه‌پوستی که اولین‌های زیادی را به نام خودش کرد

هرچند که امروزه می‌گویند مدل او بیش از حد ساده است و بیشتر برای فهم کلیت ماجرا می‌تواند مفید باشد اما بسیاری از تحلیل‌هایی که تلاش می‌کنند توسعه و مدرن شدن اقتصاد چین را توضیح دهند از مدل لوئیس استفاده می‌کنند.

محمدعلی فروغی ذکاءالملک، از حضور در کنفرانس صلح ورسای تا نجات ایران در جنگ...

محمدحسین ادیب‌اصفهانی معروف به ذُکاءُالمُلک از ادیبان و سیاستمداران عصر ناصرالدین‌شاه پدر محمدعلی فروغی بود. لقبِ فروغی را ناصرالدین شاه به او داد. او با ترجمه آثار متعدد فلسفی، تاریخی، ادبی و کتاب‌هایی مانند تاریخ سلاطین ساسانی، تاریخ اسکندر کبیر، غرایب زمین و عجایب آسمان، ترجمه سفر دور دنیا در هشتاد روز از ژول ورن و بالاخره کتاب باارزش دستور حکومت، ترجمه نامه علی‌بن ابی‌طالب به مالک اشتر و ده‌ها جلد کتاب علمی و فلسفی دیگر نقش مهمی در آشنایی با افکار جدید داشت. محمدحسین فروغی، استاد ادبیات فارسی مدرسه علوم سیاسی و مؤسس روزنامه تربیت، اولین روزنامه غیردولتی در داخل ایران بود.

حسن وثوق‌الدوله شاعری که مهم‌ترین عامل توافق ۱۹۱۹ شد

وثوق‌الدوله در دفاع از خود به مصدق تاخت و او را فردی عوام‌فریب معرفی کرد و درباره خود گفت: «مدعی عصمت و مصونیت از خطا نیستم... ممکن است بنده در تشخیصات خودم سهو کرده باشم ولی اطمینان می‌دهم که هیچ وقت به عمد نخواستم ضرری به مملکت متوجه کنم بلکه مقصودم در هر حال جلوگیری از ضرر بوده است.»

هاشمی رفسنجانی؛ هر که بود و هر چه بود کوچک نبود!

هاشمی هر چه بود و هر که بود اما کوچک نبود و به همین خاطر ابایی نداشت از کار کردن با دیگرانی که برای خود اسم و رسمی داشتند.این ویژگی به اضافۀ امید بخشی مستمر و تلاش برای آن که ثابت کند می توان مسلمان بود و از دنیا هم تمتع داشت از او شخصیتی ساخته بود که منتقدین هم نمی توانستند انکار کنند.

چگونه حکم قتل امیرکبیر امضا شد؟

پس از ورود ناصرالدین شاه به تهران و نشستن بر تخت سلطنت، میرزا تقی‌خان را به مقام صدارت عظمی منصوب کرد. در این دوران شیرازه امور کشور به علت بی‌کفایتی دولتمردان، خصوصاً میرزا آقاسی از هم گسیخته بود. امیر در مرحله اول، شروع به پاکسازی دستگاه دولتی کرد و برای تصدّی مشاغل، شایسته‌ترین افراد را انتخاب کرد. سپس به اصلاح امور مالیه کشور پرداخت. پس از آن، امیرکبیر اصلاح قشون را در برنامه خود قرار داد.

به دار آویخته‌شدن دیکتاتور عراق ؛ صدام در آخرین لحظات حیاتش چه گفت؟

ساعت به شش رسیده بود که صدام را به اتاق اعدام بردند. این بار صدام حسین آرامش داشت و ساکت بود. یکی از مسئولان ارشد رو به او کرد و پرسید که بعد از مرگش قرآن را به چه کسی بسپارند. صدام هم گفت آن را به البندر رئیس دادگاه انقلاب صدام که به‌زودی اعدام می‌شد، بدهند.

آخرین اخبار

پیشنهاد سردبیر